Przejawy wolności

Tyle Teilhard de Chardin. Ale możliwy jest i przeciwny punkt widzenia: że uczucie wolności, jakiego doznaje umysł ludzki, tej wolności, z której czerpiemy siłę do przeciwstawienia się przemocy i niesprawiedliwości jak pisał Montaigne wyraża jedynie mnogość wpływów, powiązań, dróg i rozdroży naszej myśli, wielorakość uzależnioną od niezmiernie skomplikowanych funkcji naszego mózgu. Powołując się raz jeszcze na François’a Jacoba można powiedzieć, że liczba możliwych odpowiedzi jest u człowieka tak wielka, iż jest do przyjęcia istnienie tak drogiej filozofom wolnej woli. Wolność tworzenia, wolność decyzji byłyby więc naturalnymi skutkami nieskończenie wielkiej liczby wrodzonych czy zewnętrznych czynników kierujących nas ku określonemu wyborowi. Liczba tych czynników jest zbyt wielka, by dało się je zanalizować i w rezultacie wybór drogi, którą podążamy, wydaje się niemal spontaniczny. Czym jest w gruncie rzeczy ta osławiona wolność, jeśli nie świadomością, że nie wiemy z góry, jakie decyzje podejmiemy? Niewiedzą, czy nie znany nam jeszcze przedmiot uczuć wzbudzi w nas miłość czy niechęć? Niemożnością przewidzenia z całą pewnością, zanim tego nie spróbujemy, czy życie na wsi lub obrazy Picassa będą miały dla nas urok, czy też wzbudzą odrazę? Liczą się więc tylko oznaki: wolność wyboru naszej myśli jest do udowodnienia jedynie za pośrednictwem przejawów tej wolności.


Posted in Rozwój życia w przyrodzie by with no comments yet.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *